“พระตำหนักแดง” พระตำหนักโบราณ อายุเท่ากรุงรัตนโกสินทร์

ใครที่ไปเที่ยว พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร เมื่อเข้าไปแล้วมองทางซ้าย จะพบกับ “พระตำหนักแดง” พระตำหนักโบราณ ที่มีอายุเท่ากรุงรัตนโกสินทร์ หรือ 242 ปีมาแล้ว ประวัติความเป็นมาของพระตำหนักนี้เป็นอย่างไร?

บทความเรื่องพระตำหนักแดง ในเว็บไซต์กรมศิลปากร ให้ข้อมูลว่า แต่เดิมพระตำหนักแดงอยู่ในหมู่พระตำหนัก ซึ่ง พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ทรงโปรดให้สร้างขึ้นในพระบรมมหาราชวัง 2 หมู่ พร้อมกับการสร้างกรุงรัตนโกสินทร์ เมื่อ พ.ศ. 2325

พระตำหนักหมู่หนึ่งเรียกว่า “พระตำหนักเขียว” รัชกาลที่ 1 พระราชทานให้เป็นที่ประทับของ สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้าฯ กรมพระเทพสุดาวดี ส่วนพระตำหนักอีกหมู่หนึ่งเรียกว่า “พระตำหนักแดง” พระราชทานให้เป็นที่ประทับของ สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้าฯ กรมพระศรีสุดารักษ์ เสด็จประทับอยู่จนตลอดพระชนมายุ

พระตำหนักโบราณ แห่งนี้ มีลักษณะเป็นตำหนักหลังเดียวแบบตำหนักหอ ความยาว 7 ห้อง มีเฉลียงด้านหน้า หลังคาชั้นเดียวไม่มีมุขลด มุงด้วยกระเบื้องดินเผา หน้าบันกรุด้วยไม้แบบลูกฟักหน้าพรหม กรอบคูหาหน้าบันประดับด้วยช่อฟ้า ใบระกา หางหงส์ และนาคสะดุ้ง ตัวเรือนทำฝาปะกน ดุมอก และเชิงบน-ล่างอกเลาบานประตูหน้าต่าง แกะสลักลวดลายอย่างงดงาม

ลักษณะเด่นของพระตำหนักแดงคือ “พระแกล” (หน้าต่าง) ที่มีฐานเท้าสิงห์ประกอบอยู่ตอนล่าง ซึ่งมักไม่ปรากฏในเรือนสามัญชน และมีเสานางเรียงรับชายคาทางด้านขวาและด้านหลังจำนวน 15 เสา ซึ่งเป็นลักษณะที่ปรากฏในเรือนที่สร้างในสมัยต้นกรุงรัตนโกสินทร์

เมื่อกรมพระศรีสุดารักษ์สิ้นพระชนม์ สมเด็จพระศรีสุริเยนทราบรมราชินี พระธิดาในกรมพระศรีสุดารักษ์ได้ประทับต่อ และทรงปกครองต่อมาในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย

เมื่อถึงรัชกาลพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว สมเด็จพระศรีสุริเยนทราบรมราชินีเสด็จออกไปประทับ ณ พระราชวังเดิม ธนบุรี รัชกาลที่ 3 จึงทรงโปรดให้ย้ายพระตำหนักแดงทั้งหมู่ไปปลูกถวายเป็นที่ประทับ ซึ่งพระตำหนักแดงก็ได้เป็นที่ประทับของ พระบาทสมเด็จพระปิ่นเกล้าเจ้าอยู่หัว (พระราชโอรสในรัชกาลที่ 2 ประสูติแต่สมเด็จพระศรีสุริเยนทราบรมราชินี) เมื่อครั้งทรงดำรงพระอิสริยยศเป็น สมเด็จฯ เจ้าฟ้ากรมขุนอิศเรศรังสรรค์ ด้วย

รัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว หลังจากเสด็จบวรราชาภิเษกแล้ว พระบาทสมเด็จพระปิ่นเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงโปรดให้ย้ายพระตำหนักแดงส่วนที่เป็นที่ประทับของพระองค์ มาปลูกใน “พระราชวังบวรสถานมงคล” ด้านทิศตะวันตกเฉียงเหนือของหมู่พระวิมาน

กระทั่ง พ.ศ. 2470 สมเด็จพระศรีสวรินทิราบรมราชเทวี พระพันวัสสาอัยยิกาเจ้า เสด็จประพาสพิพิธภัณฑสถาน ทอดพระเนตรเห็นพระตำหนักแดงชำรุดทรุดโทรม ทรงปรารภว่าเป็นของโบราณสร้างอย่างประณีตพร้อมกับกรุงรัตนโกสินทร์ และเคยเป็นพระตำหนักของสมเด็จพระไปยิกา และสมเด็จพระอัยยิกา กับทั้งสมเด็จพระปิตุลาธิราชเจ้ามาแต่ก่อน

สมเด็จพระพันวัสสาอัยยิกาเจ้าจึงพระราชทานทรัพย์ส่วนพระองค์ เพื่อปฏิสังขรณ์ พระตำหนักโบราณ ให้กลับมาอยู่ในสภาพสมบูรณ์ดีเช่นเดิม

เมื่อปฏิสังขรณ์แล้วเสร็จใน พ.ศ. 2471 สมเด็จพระพันวัสสาอัยยิกาเจ้าได้เสด็จมาบำเพ็ญพระกุศลฉลองพระตำหนักแดง เนื่องในวโรกาสเฉลิมพระชนมายุ 66 พรรษา

จวบจน พ.ศ. 2506 กรมศิลปากรได้บูรณะและย้ายพระตำหนักแดงจากทิศตะวันตกเฉียงเหนือ ด้านหลังหมู่พระวิมาน มาตั้งทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ ด้านหน้าหมู่พระวิมาน เช่นที่เห็นทุกวันนี้

ปัจจุบัน ภายในพระตำหนักแดงจัดแสดงข้าวของเครื่องใช้ของเจ้านายโบราณ ได้แก่ สิ่งของส่วนพระองค์ของสมเด็จพระศรีสุริเยนทราบรมราชินี และเครื่องเรือนของใช้ในสมัยรัตนโกสินทร์ เป็นอีกหนึ่งไฮไลต์น่าชมในพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร

อ่านเพิ่มเติม :

“พระตำหนักแดง” พระตำหนักโบราณ อายุเท่ากรุงรัตนโกสินทร์
สำหรับผู้ชื่นชอบประวัติศาสตร์ ศิลปะ และวัฒนธรรม แง่มุมต่าง ๆ ทั้งอดีตและร่วมสมัย พลาดไม่ได้กับสิทธิพิเศษ เมื่อสมัครสมาชิกนิตยสารศิลปวัฒนธรรม 12 ฉบับ (1 ปี) ส่งความรู้ถึงบ้านแล้ววันนี้!! สมัครสมาชิกคลิกที่นี่

เผยแพร่ในระบบออนไลน์ครั้งแรกเมื่อ 11 มิถุนายน 2567

อ่านข่าวต้นฉบับได้ที่ : “พระตำหนักแดง” พระตำหนักโบราณ อายุเท่ากรุงรัตนโกสินทร์

ติดตามข่าวล่าสุดได้ทุกวัน ที่นี่

– Website : https://www.silpa-mag.com

OTHER NEWS

6 hrs ago

มาร์ติเนซมั่นใจคิดไม่ผิดเรียก โรนัลโด ลุยยูโร - โวแข้งรายนี้ลงสนามต่อเนื่องไหว

7 hrs ago

สวนกระแส ! อดีตแข้งชี้ชัดสตาร์ อาร์เซนอล ถูกยกย่องฝีเท้าเกินจริง

7 hrs ago

ธนาคารเตือนแล้วไม่เชื่อ ยายหลงกลมิจฉาชีพมาเป็นปี สูญเงินทั้งชีวิตเกือบ 3 ล้าน

7 hrs ago

เกรซ กาญจน์เกล้า แจงดราม่าเพลง “บาย พอ ลา” เข้าใจคนเซ้นซิทีฟ ยันไม่มีเจตนาล้อเลียน

7 hrs ago

ปาล์มมี่ เคาะวันคร่าวๆ จัดคอนเสิร์ตใหญ่ ในรอบ 12 ปี โพสต์เดียวคอมเมนต์ถล่มไอจี

7 hrs ago

เพื่อนเก่าสัมพันธ์แกร่ง 'รัสเซีย-เวียดนาม'

8 hrs ago

สภาฯ ฉลุย โหวตรับร่าง พ.ร.บ.งบฯ 68 วาระแรก 311 ต่อ 175 เสียง

8 hrs ago

ฮอลลีวู้ดเศร้า! ‘โดนัลด์ ซัทเธอร์แลนด์’ อีกนักแสดงตำนาน ลาโลก ในวัย 88 ปี

8 hrs ago

จดหมายถึงนายกฯ แนวทางให้ต่างชาติซื้ออสังหา

8 hrs ago

ยังแรงได้อีก! ‘Inside Out 2’ ทำเงินทั่วโลกไปกว่า 400 ล้านเหรียญ จากการฉายเพียง 7 วัน เท่านั้น

8 hrs ago

กางแผน “กนอ.” รับมือ “ลานีญา”ทางรอด “นิคมอุตสาหกรรมไทย”

8 hrs ago

"ประเสริฐ" แจง "แอปทางรัฐ" ไม่ร้าง เตรียมใช้บริการร่วมกับภาครัฐ

9 hrs ago

สหรัฐผิดหวัง “นายกฯ เนทันยาฮู” ตำหนิปมหยุดส่งอาวุธ-อิสราเอลย้ำต้องการกระสุน

9 hrs ago

เปิด 72 รายชื่อ กมธ.ปั้นงบปี 68 หลังสภาผ่านฉลุย 311 ต่อ 175 เสียง

9 hrs ago

ราศีใด จะมีลาภจากการเสี่ยงโชคทุกชนิด มีเกณฑ์ได้ต่อเติมบ้าน แต่อย่ารีบร้อน งบจะบานปลาย

10 hrs ago

OnePlus เตรียมจัดอีเวนต์ใหญ่ในวันที่ 27 มิ.ย. และมี OnePlus Ace 3 Pro เป็นดาวเด่น

10 hrs ago

ปอร์เช่ เปิดตัว Porsche Finder แพลตฟอร์ม เลือกรถ จองรถ ออนไลน์

10 hrs ago

"ภูมิธรรม" ขอบคุณ สส.พิจารณา งบฯ 68-"พิชัย" รับ "พิธา" อภิปรายฯ เป็นความจริง

10 hrs ago

ไปต่อ! สภาผ่านงบฯ 68 คะแนน 311 ต่อ 175 ตั้ง กมธ.วิสามัญ 72 คน นัดประชุมครั้งแรก 24 มิ.ย.

10 hrs ago

เศรษฐา ขอกลับไปพัก อาการป่วยยังไม่หายดี เตรียมลุย วอล์กกิ้งสตรีทพัทยา พรุ่งนี้

10 hrs ago

‘เศรษฐา’ ลงพื้นที่ ดูเส้นทางสร้าง ‘สนามแข่งF1’ ที่เขาพระตำหนัก 23มิ.ย.นี้

10 hrs ago

กรมอุตุฯ ขีดเส้นชัด 7วันข้างหน้า ภาคไหน วันที่เท่าไหร่ ฝนตกมากสุด

10 hrs ago

พีรดนย์ เปิดตัวซบ การท่าเรือ ตามรอยพ่อประภาส หลังแยกทางบุรีรัมย์

10 hrs ago

ผัวเคาะประตูเรียกใจแทบขาด บ้านไฟไหม้ เมียติดอยู่ข้างใน ก่อนถูกคลอกดับสลด

10 hrs ago

จับตาสถานการณ์ฝนทิ้งช่วง สั่งเฝ้าระวังอุทกภัยในช่วงฝนตกหนัก

10 hrs ago

กระทบทีม! คาร์ราเกอร์ชี้สองตำแหน่งที่อังกฤษควรเปลี่ยน

11 hrs ago

แผลงฤทธิ์อีกแล้ว! หมอฟันเพื่อนบ้านแสบ ตำนาน ‘นอนดึกแล้วโง่’ ยังไม่หยุด ล่าสุดปล่อยหมาวิ่งไล่เด็ก

11 hrs ago

กกต. ชี้ ความรู้ผู้สมัคร สว. ไม่ได้วัดกันที่ประกาศนียบัตร-สอบอยู่ปมไม่ลงคะแนนให้ตัวเอง

11 hrs ago

เผยวงต่อรองราคาข้าว 10 ปี ดันให้ถึงโลละ 20 บาท ‘วีเอท’ สู้ต่อ จ่ายเพิ่มคลังละ 1 หมื่น

11 hrs ago

‘จิราพร’ โต้ ฝ่ายค้าน นำเสนอข้อมูลเก่า ชี้ ‘ทีวีซอฟต์พาวเวอร์’ แค่ปรับผัง NBT ไม่ใช่ตั้งใหม่

11 hrs ago

‘บิ๊กโจ๊ก’ เปลี่ยนเว็บ ‘Hakparn.com’ เป็นที่รับเรื่องร้องเรียน ลั่นพร้อมคัมแบ๊ก!

11 hrs ago

12 หนุ่ม เสิร์ฟความสุขให้อินเตอร์แฟน VIETNAM ครั้งแรกสุดประทับใจ

11 hrs ago

ธปท.เผยคนไทยใช้ดิจิทัลเพิ่ม “แบงก์เก่าช้า-ใช้นานขึ้น” ผลิตธนบัตรใหม่ 2-3% ต่อปี

11 hrs ago

พระราชทานสัญญาบัตรตั้งสมณศักดิ์บรรพชิตจีนนิกาย – อนัมนิกาย

11 hrs ago

“บิ๊กต่อ” ได้ฤกษ์ 17.09 น. แต่งเครื่องแบบเต็มยศ เข้าสำนักงานตำรวจแห่งชาติแล้ว

11 hrs ago

หนุ่มแจ้งกู้ภัยจับ "งูเหลือม" ยาว 4 เมตร ผงะใกล้กันเจอไข่อีก 21 ฟอง

11 hrs ago

ยาเรมชุก สำรองทีเด็ด! ยูเครน แซงดับสโลวัก 2-1 ลุ้นเข้ารอบนัดท้าย

12 hrs ago

ราคาทองวันนี้ 21 มิถุนายน 2567 เปิดตลาดราคาทองปรับเพิ่มขึ้น 400 บาท

12 hrs ago

Xiaomi จัดงานเปิดบ้าน โชว์สินค้าไอทีล้ำๆ 22-23 มิถุนายนนี้ ณ​ เดอะมอลล์บางกะปิ

12 hrs ago

อุตส่าห์ได้เจอกันแล้วแท้ๆ 8 ปีที่ตามหาแม่ กอดกันกลม แต่เรื่องกลับพลิก ลูกชายต้องปาดน้ำตาแทน